Followers

Search Here...

Saturday, 26 September 2026

அக்ஷய பாத்திரம் - உணவு ஆரோக்கியம், நீண்ட ஆயுள் கிடைக்க, நோய் நீங்க படியுங்கள் - வன பர்வம் - வியாச மகாபாரதம்

யுதிஷ்டிரர் தன் சகோதரர்களோடு 12 வருடம் வன வாசம் செல்ல நேர்ந்தது. திரௌபதியும் உடன் வந்தாள். 

யுதிஷ்டிரர் வனம் செல்வதை கண்ட ஆயிரக்கணக்கான பிராமணர்கள் கூடவே வனம் வந்தனர்.

யுதிஷ்டிரர், வந்த பிராமணர்களுக்கு உணவு கொடுக்க வழி செய்ய முடியவில்லையே என்று வருந்த, அதை பற்றி கவலை வேண்டாம் என்று பிராமணர்கள் கூறியும், வருந்தினார்.

பாண்டவர்களின் குடும்ப புரோகிதராக இருந்த தவுமியர், சூரிய பகவானிடம் அன்னம் கிடைக்க பிரார்த்திக்க சொன்னார். 

யுதிஷ்டிரர் சூரியனிடம் அதிகமான உணவு நல்ல ஆரோக்கியம், சுகம் கிடைக்க, வியாதிகள் நீங்க  பிரார்த்திக்கிறார்.

இதை நாமும் தினமும் சொல்லலாம்.. 


युधिष्ठिर उवाच।

त्वम् भानो जगतः चक्षुः ।

त्वम् आत्मा सर्व-देहिनाम् ।

त्वम् योनिः सर्व-भूतानाम् ।

त्वम् आचारः क्रिया-वताम् ।


யுதி⁴ஷ்டி²ர உவாச |

த்வம்ʼ பா⁴னோ ஜக³த: சக்ஷு: |

த்வம்ʼ ஆத்மா ஸர்வ-தே³ஹினாம்ʼ |

த்வம்ʼ யோனி: ஸர்வ-பூ⁴தானாம்ʼ |

த்வம்ʼ ஆசார: க்ரியா-வதாம்ʼ ||

பானுவே! நீங்கள் உலகத்துக்கு கண் போன்றவர். அனைத்து ஜீவனுக்கும் ஆத்மா நீங்களே. ஆகாசம் முதல் அனைத்து பூதங்களுக்கும் காரணம் நீங்களே. கர்மானுஷ்டானம் செய்பவர்களுடைய ஆசாரமும் நீங்களே.


त्वम् गतिः सर्व-साङ्ख्यानाम् ।

योगिनाम् त्वम् परायणम् ।

अनावृत-अर्गल-द्वारम् त्वम् गतिः ।

त्वम् मुमुक्षताम् ।


த்வம்ʼ க³தி: ஸர்வ-ஸாங்க்²யானாம்ʼ |

யோகி³னாம்ʼ த்வம்ʼ பராயணம்ʼ |

அனாவ்ருʼத-அர்க³ல-த்³வாரம்ʼ த்வம்ʼ க³தி: |

த்வம்ʼ முமுக்ஷதாம்ʼ ||

சாங்க்ய ஞானத்தைப் பின்பற்றுபவர்களின் இலக்கும் நீங்களே. யோகிகளின் பரம ஆதாரமும் நீங்களே. தாழ்ப்பாள் இல்லாத திறந்த வாயிலைப் போன்ற மோக்ஷ மார்க்கத்தின் இலக்கும் நீங்களே. மோக்ஷத்தை விரும்புபவர்களுக்கும் நீங்கள் அடைய வேண்டிய கதியாக இருக்கிறீர்கள்



त्वया संधार्यते लोकः ।

त्वया लोकः प्रकाश्यते ।

त्वया अपवित्री-क्रियते ।

निर्व्याजम् पाल्यते त्वया ।


த்வயா ஸந்தா⁴ர்யதே லோக: | த்வயா லோக: ப்ரகாஶ்யதே | 

த்வயா அபவித்ரீ-க்ரியதே | நிர்வ்யாஜம்ʼ பால்யதே த்வயா | |

உங்களால் உலகம் தாங்கப்படுகிறது. உங்களால் உலகம் ஒளியூட்டப்படுகிறது. உங்களால் அது தூய்மைப்படுத்தப்படுகிறது. மனிதன் பதிலுக்கு நன்றி சொல்கிறானா? என்ற எந்த எதிர்பார்ப்பும் இன்றி உங்களால் இந்த உலகம் பாதுகாக்கப்படுகிறது.


त्वाम् उपस्थाय काले तु

ब्राह्मणाः वेद-पारगाः ।

स्व-शाखा-विहितैः मन्त्रैः अर्चन्ति ।

ऋषि-गण-अर्चित ।


த்வாம்ʼ உபஸ்தா²ய காலே து | ப்³ராஹ்மணா: வேத³-பாரகா³: |

ஸ்வ-ஶாகா²-விஹிதை: மந்த்ரைரர்சந்தி | ருʼஷி-க³ண-அர்சித ||

ரிஷிகளால் பூஜிக்கப்படுபவரே! வேதத்தின் கரை கண்ட பிராமணர்கள், உரிய காலத்தில், தங்கள் தங்கள் வேதசாகைகளில் விதிக்கப்பட்ட மந்திரங்களால் உங்களை வழிபாடு செய்கின்றனர்.


तव दिव्यम् रथम् यान्तम् अनुयान्ति वर-अर्थिनः ।

सिद्ध-चारण-गन्धर्वाः

यक्ष-गुह्यक-पन्नगाः ।


தவ தி³வ்யம்ʼ ரத²ம்ʼ யாந்தம்ʼ | அனுயாந்தி வர-அர்தி²ன: | 

ஸித்³த⁴-சாரண-க³ந்த⁴ர்வா: | யக்ஷ-கு³ஹ்யக-பன்னகா³: ||

வரங்களை விரும்புகின்ற சித்தர்களும், சாரணர்களும், கந்தர்வர்களும், யக்ஷர்களும், குஹ்யகரும், பன்னகரும், ஆகாயத்தில் நீங்கள் செலுத்திச் செல்லும் அந்த திவ்யமான ரதத்தைப் பின்தொடர்கின்றனர்.



त्रयस्त्रिंशत् च वै देवाः

तथा वैमानिकाः गणाः ।

स-उपेन्द्राः स-महेन्द्राः च

त्वाम् इष्ट्वा सिद्धिम् आगताः ।


த்ரயஸ்த்ரிம்ʼஶத் ச வை தே³வா: | ததா² வைமானிகா: க³ணா: | 

ஸ-உபேந்த்³ரா: ஸ-மஹேந்த்³ரா: ச | த்வாம்ʼ இஷ்ட்வா ஸித்³தி⁴மாக³தா: ||

முப்பத்து மூன்று தேவர்களும், விமானங்களில் சஞ்சரிக்கும் தேவகணங்களும், உபேந்திரனுடனும் மகேந்திரனுடனும் சேர்ந்து, உங்களைப் பூஜித்து சித்தியை அடைந்துள்ளனர்.


उपयान्ति अर्चयित्वा तु त्वाम् वै प्राप्त-मनोरथाः ।

दिव्य-मन्दार-मालाभिः तूर्णम् विद्याधर-उत्तमाः ।


உபயாந்தி அர்சயித்வா து த்வாம்ʼ வை ப்ராப்த-மனோரதா: | 

தி³வ்ய-மந்தா³ர-மாலாபி⁴: தூ³ர்ணம்ʼ வித்³யாத⁴ர-உத்தமா: ||

தங்கள் விருப்பங்கள் நிறைவேறிய சிறந்த வித்யாதரர்கள், திவ்யமான மந்தார மலர் மாலைகளால் உங்களை வழிபட்டு, விரைவாக உங்களின் பிரியத்துக்கு பாத்திரமாகிறார்கள்.


गुह्याः पितृ-गणाः सप्त

ये दिव्याः ये च मानुषाः ।

ते पूजयित्वा त्वाम् एव

गच्छन्ति आशु प्रधानताम् ।


கு³ஹ்யா: பித்ருʼ-க³ணா: ஸப்த | யே தி³வ்யா: யே ச மானுஷா: | 

தே பூஜயித்வா த்வாம்ʼ ஏவ | க³ச்ச²ந்தி ஆஶு ப்ரதா⁴னதாம்ʼ ||


தேவலோகத்தில் உள்ள குஹ்யர்களும், தேவ சம்பந்தமும் மனுஷ்ய சம்பந்தமும் கொண்ட ஏழு வகையான பித்ரு கணங்களும் உங்களையே பூஜித்து சீக்கிரம் மேன்மை அடைகின்றனர்.


वसवः मरुतः रुद्राः

ये च साध्याः मरीचिपाः ।

वालखिल्य-आदयः सिद्धाः

श्रेष्ठत्वम् प्राणिनाम् गताः ।


வஸவ: மருத: ருத்³ரா: | யே ச ஸாத்⁴யா: மரீசிபா: |

வாலகி²ல்ய-ஆத³ய: ஸித்³தா⁴: | ஶ்ரேஷ்ட²த்வம்ʼ ப்ராணினாம்ʼ க³தா: ||


வசுக்களும்,  மருத்துக்களும், ருத்ரர்களும், ஸாத்யர்களும், மரீசியர்களும், வாலகில்யர் முதலான சித்தர்கள், உயிரினங்களில் உயர்ந்த நிலையை அடைந்துள்ளனர்.



स-ब्रह्मकेषु लोकेषु

सप्तसु अपि अखिलेषु च ।

न तत् भूतम् अहम् मन्ये

यत् अर्कात् अतिरिच्यते ।


ஸ-ப்³ரஹ்மகேஷு லோகேஷு | ஸப்தஸு அபி அகி²லேஷு ச | 

ந தத் பூ⁴தம் அஹம்ʼ மன்யே | யத்³ அர்காத் அதிரிச்யதே ||

பிரம்ம லோகம் உள்ளிட்ட 7 உலகங்களும், மற்றும் அனைத்து உலகங்களிலும், உங்களை விட மேலானதாக யாரும் இருப்பதாக நான் அறியவில்லை. 


सन्ति च अन्यानि सत्त्वानि

वीर्यवन्ति महान्ति च ।

न तु तेषाम् तथा दीप्तिः

प्रभावः वा यथा तव ।

ஸந்தி ச அந்யானி ஸத்த்வானி | வீர்யவந்தி மஹாந்தி ச | 

ந து தேஷாம்ʼ ததா² தீ³ப்தி: | ப்ரபா⁴வ: வா யதா² தவ ||

வேறு பல உயிர்கள் வலிமைமிக்கவையாகவும் பெரியவையாகவும் இருக்கின்றன. ஆனால் அவற்றுக்கு உங்களுடையதைப் போன்ற ஒளியோ, பிரபாவமோ இல்லை.



ज्योतींषि त्वयि सर्वाणि ।

त्वम् सर्व-ज्योतिषाम् पतिः ।

त्वयिसत्त्वं च सत्त्वं च सर्वेभावाश्च सात्त्विकाः ।।

ஜ்யோதீம்ʼஷி த்வயி ஸர்வாணி | த்வம்ʼ ஸர்வ-ஜ்யோதிஷாம்ʼ பதி: |

த்வயி ஸத்த்வம்ʼ ச ஸத்த்வம்ʼ ச ஸர்வே பா⁴வாஶ்ச ஸாத்த்விகா: ||

எல்லா ஜோதிகளும் உங்களிலேயே உள்ளன; அனைத்து ஜோதிகளுக்கும் நீங்கள் அதிபதி. உங்களிடத்தில் சத்வமும் நிலைபெற்றுள்ளது; அனைத்து சாத்விகமான நிலைகளும் உங்களிலேயே உள்ளன.


त्वत्-तेजसा कृतम् चक्रम्

सु-नाभम् विश्वकर्मणा ।

देव-अरीणाम् मदः येन

नाशितः शार्ङ्ग-धन्वना । 

த்வத்-தேஜஸா க்ருʼதம்ʼ சக்ரம்ʼ | ஸு-நாப⁴ம்ʼ விஶ்வகர்மணா | 

தே³வ-அரீணாம்ʼ மத³: யேன | நாஶித: ஶார்ங்க³-த⁴ன்வனா ||

உங்களுடைய தேஜஸால், விஸ்வகர்மாவால் அழகிய நாபியைக் கொண்ட சக்கரம் உருவாக்கப்பட்டது. சார்ங்கத்தை வில்லாகக் கொண்ட விஷ்ணுவால், அந்தச் சக்கரத்தின் மூலம் தேவர்களின் பகைவர்களின் அகந்தை அழிக்கப்பட்டது.



त्वम् आदाय अंशुभिः तेजः

निदाघे सर्व-देहिनाम् ।

सर्व-औषधि-रसानाम् च

पुनः वर्षासु मुञ्चसि ।

த்வம்ʼ ஆதா³ய அம்ʼஶுபி⁴: தேஜ: | நிதா³கே⁴ ஸர்வ-தே³ஹினாம்ʼ | 

ஸர்வ-ஔஷதி⁴-ரஸானாம்ʼ ச | புன: வர்ஷாஸு முஞ்சஸி ||

கோடைக்காலத்தில், உங்கள் கிரணங்களால் அனைத்து உயிர்களிடமிருந்தும் உள்ள சாரத்தையும், அனைத்து ஔஷதிகளின் சாரத்தையும் எடுத்துக்கொண்டு, மழைக்காலத்தில் அதை மீண்டும் வெளியிடுகிறீர்கள்.


तपन्ति अन्ये ।

दहन्ति अन्ये ।

गर्जन्ति अन्ये तथा घनाः ।

विद्योतन्ते प्रवर्षन्ति

तव प्रावृषि रश्मयः ।

தபந்தி அந்யே | த³ஹந்தி அந்யே | க³ர்ஜந்தி அந்யே ததா² க⁴னா: | 

வித்³யோதந்தே ப்ரவர்ஷந்தி | தவ ப்ராவ்ருʼஷி ரஶ்மய: ||


சில கிரணங்கள் வெப்பமூட்டுகின்றன; சில எரிப்பதைப் போன்ற தீவிரத்தை அளிக்கின்றன. மழைக்காலத்தில் மேகங்கள் கர்ஜிக்கின்றன; உங்கள் கிரணங்கள் மின்னுகின்றன, மழையைப் பொழியச் செய்கின்றன.


न तथा सुखयति अग्निः

न प्रावाराः न कम्बलाः ।

शीत-वात-अर्दितम् लोकम्

यथा तव मरीचयः ।

ந ததா² ஸுக²யதி அக்னி: | ந ப்ராவாரா: ந கம்ப³லா: | 

ஶீத-வாத-அர்தி³தம்ʼ லோகம்ʼ | யதா² தவ மரீசய: ||

குளிராலும் காற்றாலும் துன்புறும் உலகை, உங்கள் கிரணங்கள் அளிக்கும் அளவுக்கு நெருப்பும், மேலாடைகளும், கம்பளிகளும் சுகப்படுத்துவதில்லை.


त्रयोदश-द्वीपवतीम्

गोभिः भासयसे महीम् ।

त्रयाणाम् अपि लोकानाम्

हिताय एकः प्रवर्तसे ।

த்ரயோத³ஶ-த்³வீபவதீம்ʼ | கோ³பி⁴: பா⁴ஸயஸே மஹீம்ʼ | 

த்ரயாணாம்ʼ அபி லோகானாம்ʼ | ஹிதாய ஏக: ப்ரவர்தஸே ||

13 தீவுகளுடன் கூடிய பூமியை கிரணங்களால் நீங்கள் பிரகாசப்படுத்துகிறீர்கள். மூன்று உலகங்களின் நன்மைக்கு நீங்கள் ஒருவரே செயல்படுகிறீர்கள்.


तव यदि उदयः न स्यात्

अन्धम् जगत् इदम् भवेत् ।

न च धर्म-अर्थ-कामेषु

प्रवर्तेरन् मनीषिणः ।

தவ யதி³ உத³ய: ந ஸ்யாத் | அந்த⁴ம்ʼ ஜக³த் இத³ம்ʼ ப⁴வேத் | 

ந ச த⁴ர்ம-அர்த²-காமேஷு | ப்ரவர்தேரன்ʼ மனீஷிண: ||

உங்களுடைய உதயம் இல்லாவிட்டால், இந்த உலகம் இருளடைந்து விடும். நீங்கள் இல்லாமல் போனால், தர்மம், அர்த்தம்,  காமம் (அறம் பொருள் இன்பம்) என்ற லட்சியத்தை  நோக்கி புத்திமான்கள் ஈடுபட முடியாது.


आधान-पशु-बन्ध-इष्टि-मन्त्र-यज्ञ-तपः-क्रियाः

त्वत्-प्रसादात् अवाप्यन्ते

ब्रह्म-क्षत्र-विशाम् गणैः ।

ஆதா⁴ன-பஶு-ப³ந்த⁴-இஷ்டி-மந்த்ர-யஜ்ஞ-தப:²-க்ரியா: | 

த்வத்-ப்ரஸாதா³த் அவாப்யந்தே | ப்³ரஹ்ம-க்ஷத்ர-விஶாம்ʼ க³ணை: ||

உங்கள் அனுகிரகத்தாலேயே,

ஆதானம், பசுபந்தம், இஷ்டி, மந்திரம், யாகம், தவம் முதலிய வேதம் சார்ந்த கிரியைகள், உங்கள் அருளால் பிராமணர்கள், க்ஷத்திரியர்கள் மற்றும் வைசியர்களால் நிறைவேற்றப்படுகின்றன



यत् अहः ब्रह्मणः प्रोक्तम्

सहस्र-युग-सम्मितम् ।

तस्य त्वम् अनादिः अन्तः च

कालज्ञैः परिकीर्तितः ।

யத்³ அஹ: ப்³ரஹ்மண: ப்ரோக்தம்ʼ | ஸஹஸ்ர-யுக³-ஸம்மிதம்ʼ | 

தஸ்ய த்வம்ʼ அனாதி: அந்த: ச | காலஜ்ஞை: பரிகீர்தித: ||

பிரம்மாவின் எந்த பகலானது, ஆயிரம் யுகங்கள் அளவுள்ளது என்று சொல்லப்படுகின்றதோ, அதற்கு முதலாய் கடைசியாய் நீங்களே இருக்கிறீர்கள் என்று காலம் தெரிந்தவர்களால் சொல்லப்படுகிறீர்கள்.


मनूनाम् मनु-पुत्राणाम्

जगतः अमानवस्य च ।

मन्वन्तराणाम् सर्वेषाम्

ईश्वराणाम् त्वम् ईश्वरः ।

மனூனாம்ʼ மனு-புத்ராணாம்ʼ | ஜக³த: அமானவஸ்ய ச | 

மன்வந்தராணாம்ʼ ஸர்வேஷாம்ʼ | ஈஶ்வராணாம்ʼ த்வம்ʼ ஈஶ்வர: ||

மனுக்களுக்கும், மனுவின் புதல்வர்களுக்கும், மனிதர்கள் அல்லாத உயிர்களைக் கொண்ட உலகத்திற்கும், அனைத்து மன்வந்தரங்களுக்கும், அவற்றின் ஈஸ்வரர்களுக்கும் நீங்களே ஈஸ்வரர்.



संहार-काले सम्प्राप्ते

तव क्रोध-विनिःसृतः ।

संवर्तक-अग्निः त्रैलोक्यम्

भस्मीकृत्य अवतिष्ठते ।

ஸம்ஹார-காலே ஸம்ப்ராப்தே | தவ க்ரோத⁴-வினி:ஸ்ருʼத: | 

ஸம்வர்தக-அக்³னி: த்ரைலோக்யம்ʼ | ப⁴ஸ்மீக்ருʼத்ய அவதிஷ்ட²தே ||

சம்ஹார காலம் வந்தபோது, உங்கள் கோபத்திலிருந்து வெளிப்படும் சம்வர்த்தக அக்னி, மூன்று உலகங்களையும் சாம்பலாக்கி நிலைத்திருக்கிறது.



त्वत्-दीधिति-समुत्पन्नाः

नाना-वर्णाः महा-घनाः ।

स-ऐरावताः स-अशनयः

कुर्वन्ति आ-भूत-संप्लवम् ।


த்வத்-தீ³தி⁴தி-ஸமுத்பன்னா: | நானா-வர்ணா: மஹா-க⁴னா: | 

ஸ-ஐராவதா: ஸ-அஶனய: | குர்வந்தி ஆ-பூ⁴த-ஸம்ப்லவம்ʼ ||

உங்கள் கிரணங்களிலிருந்து தோன்றிய பல நிறங்களைக் கொண்ட பெரிய மேகங்கள், ஐராவதர்களுடனும் மின்னல்களுடனும் கூடி, அனைத்து பூதங்களையும் மூழ்கடிக்கும் பெருவெள்ளத்தை ஏற்படுத்துகின்றன..



कृत्वा द्वादशधा आत्मानम्

द्वादश-आदित्यताम् गतः ।

संहृत्य एक-अर्णवम् सर्वम्

त्वम् शोषयसि रश्मिभिः ।

க்ருʼத்வா த்³வாத³ஶதா⁴ ஆத்மானம்ʼ | த்³வாத³ஶ-ஆதி³த்யதாம்ʼ க³த: | 

ஸம்ஹ்ருʼத்ய ஏக-அர்ணவம்ʼ ஸர்வம்ʼ | த்வம்ʼ ஶோஷயஸி ரஶ்மிபி⁴: ||

தன்னை பன்னிரண்டு வகையாகப் பிரித்து, பன்னிரண்டு ஆதித்தியர்களின் தன்மையை அடைந்த நீங்கள், அனைத்தும் ஒன்றாகிய அந்த ஒரே பெருங்கடலையும் உங்கள் கிரணங்களால் வற்றச்செய்கிறீர்கள்.



त्वाम् इन्द्रम् आहुः ।

त्वम् रुद्रः । त्वम् विष्णुः ।

त्वम् प्रजापतिः ।

त्वम् अग्निः । त्वम् मनः सूक्ष्मम् ।

प्रभुः त्वम् ।

ब्रह्म शाश्वतम् त्वम् ।

த்வாம்ʼ இந்த்³ரம் ஆஹு: | த்வம்ʼ ருத்³ர: | த்வம்ʼ விஷ்ணு: | த்வம்ʼ ப்ரஜாபதி: | 

த்வம்ʼ அக்³னி: | த்வம்ʼ மன: ஸூக்ஷ்மம்ʼ | ப்ரபு⁴: த்வம்ʼ | ப்³ரஹ்ம ஶாஶ்வதம்ʼ த்வம்ʼ ||

உங்களையே இந்திரன் என்று கூறுகின்றனர். நீங்களே ருத்ரன், விஷ்ணு, பிரஜாபதி, அக்னி. நீங்கள் சூட்சுமமான மனமும், பிரபுவும், நித்தியமான பிரம்மமும் ஆவீர்கள்.


त्वम् हंसः ।

सविता । भानुः । अंशुमाली । वृषाकपिः ।

विवस्वान् । मिहिरः । पूषा । मित्रः ।

धर्मः तथा एव च ।

த்வம்ʼ ஹம்ஸ: | ஸவிதா | பா⁴னு: | அம்ʼஶுமாலீ | வ்ருʼஷாகபி: | 

விவஸ்வான் | மிஹிர: | பூஷா | மித்ர: | த⁴ர்ம: ததா² ஏவ ச ||

நீங்களே ஹம்ஸன், சவிதா, பானு, அஂசுமாலி, வ்ருஷாகபி, விவஸ்வான், மிஹிரன், பூஷா, மித்ரன், தர்மன் ஆகிய வடிவங்களில் போற்றப்படுகிறீர்கள்.


सहस्र-रश्मिः आदित्यः ।

तपनः त्वम् ।

गवाम् पतिः ।

मार्तण्डः । अर्कः । रविः । सूर्यः ।

शरण्यः । दिन-कृत् तथा ।

ஸஹஸ்ர-ரஶ்மி: ஆதி³த்ய: | தபன: த்வம்ʼ | க³வாம்ʼ பதி: | 

மார்தண்ட³: | அர்க: | ரவி: | ஸூர்ய: | ஶரண்ய: | தி³ன-க்ருʼத் ததா² ||

ஆயிரம் கிரணங்களைக் கொண்ட ஆதித்தியரும், வெப்பத்தை அளிப்பவரும், பசுக்களின் அதிபதியும் நீங்களே. மார்த்தாண்டன், அர்க்கன், ரவி, சூரியன், சரண்யன், பகலை உருவாக்குபவன் ஆகிய பெயர்களாலும் நீங்களே அழைக்கப்படுகிறீர்கள்.



दिवा-करः । सप्त-सप्तिः ।धाम-केशी । विरोचनः ।

आशु-गामी । तमः-घ्नः च । हरित-अश्वः च । कीर्त्यसे ।

தி³வா-கர: | ஸப்த-ஸப்தி: | தா⁴ம-கேஶீ | விரோசன: | 

ஆஶு-கா³மீ | தம:க்⁴ன: ச | ஹரித-அஶ்வ: ச | கீர்த்யஸே ||

பகலை உருவாக்குபவர், ஏழு குதிரைகளைக் கொண்டவர், ஒளிக்கதிர்களை உடையவர், பிரகாசிப்பவர், விரைவாகச் செல்பவர், இருளை அழிப்பவர், பச்சை/ஹரித நிறக் குதிரைகளைக் கொண்டவர் நீங்களே.


सप्तम्याम् अथवा षष्ठ्याम्

भक्त्या पूजाम् करोति यः ।

अनिर्विण्णः अनहंकारी

तम् लक्ष्मीः भजते नरम् ।

ஸப்தம்யாம் அத²வா ஷஷ்ட்²யாம் | ப⁴க்த்யா பூஜாம்ʼ கரோதி ய: | 

அநிர்விண்ண: அநஹங்காரீ | தம்ʼ லக்ஷ்மீ: ப⁴ஜதே நரம்ʼ ||

ஸப்தமியிலோ, ஸஷ்டியிலோ எவன் மன சோர்வு இல்லாமல், வெறுப்பும் அகங்காரமும் இல்லாமல், பக்தியுடன் உங்களை பூஜை செய்கிறானோ அந்த மனிதனுக்கு லக்ஷ்மி அருள்புரிகிறாள்.



न तेषाम् आपदः सन्ति ।

न आधयः व्याधयः तथा ।

ये तव अनन्य-मनसा

कुर्वन्ति अर्चन-वन्दनम् ।

ந தேஷாம்ʼ ஆபத: ஸந்தி | ந ஆத⁴ய: வ்யாத⁴ய: ததா² | யே தவ அநன்ய-மனஸா | குர்வந்தி அர்சன-வந்த³னம்ʼ ||

எவர்கள் பூஜை செய்யும் போது, வேறிடத்தில் மனதை செலுத்தாமல், உங்களுக்கு பூஜையும், நமஸ்காரமும் செய்கிறார்களோ, அவர்களுக்கு ஆபத்துகள் இல்லை; அதுபோல மனவேதனைகளும் நோய்களும் அவர்களைப் பாதிக்காது.


सर्व-रोगैः विरहिताः ।

सर्व-पापैः विवर्जिताः ।

त्वत्-भाव-भक्ताः

सुखिनः भवन्ति चिरंजीविनः ।

ஸர்வ-ரோகை: விரஹிதா: | ஸர்வ-பாபை: விவர்ஜிதா: | 

த்வத்-பா⁴வ-ப⁴க்தா: | ஸுகி²ன: ப⁴வந்தி சிரஞ்ஜீவின: ||

உங்களை பக்தியோடு மனதில் நினைப்பவர்கள், எல்லா வியாதிகளாலும் விடுபட்டு, எல்லா பாவங்களில் இருந்தும் விடுபட்டு, சுகமாக வெகு காலம் ஜீவிக்கும் பாக்கியத்தை அடைகிறார்கள்.



त्वम् मम आपन्न-कामस्य

सर्व-अतिथ्यम् चिकीर्षतः ।

अन्नम् अन्न-पते

दातुम् अभितः श्रद्धया अर्हसि ।

த்வம்ʼ மம ஆபன்ன-காமஸ்ய | ஸர்வ-அதித்யம்ʼ சிகீர்ஷத: | 

அன்னம்ʼ அன்ன-பதே | தா³தும் அபி⁴த: ஶ்ரத்³த⁴யா அர்ஹஸி ||

ஓ அன்னத்தின் அதிபதியே! நிறைவேற்ற வேண்டிய விருப்பத்துடன், அனைவருக்கும் அதிதி உபசாரம் செய்ய விரும்பும் என்னிடம், நீங்கள் அன்னத்தை அளிக்க அருள வேண்டும். 


ये च ते अनुचराः सर्वे

पाद-उपान्तम् समाश्रिताः ।

माठर-अरुण-दण्ड-आद्याः

तान् तान् वन्दे अशनिक्षुभान् ।

யே ச தே அனுசரா: ஸர்வே | பாத³-உபாந்தம்ʼ ஸமாஶ்ரிதா: | 

மாட²ர-அருண-த³ண்ட³-ஆத்³யா: | தான்ʼ தான்ʼ வந்தே³ அஶனிக்ஷுபா⁴ன்ʼ ||

உங்கள் பாதங்களின் அருகில் தங்கியிருக்கும் உங்கள் அனைத்து அனுசரர்களையும், மாடரர், அருணர், தண்டர் முதலியவர்களையும் நான் தனித்தனியாக வணங்குகிறேன்.


क्षुभया सहिता मैत्री

याः च अन्याः भूत-मातरः ।

ताः च सर्वाः नमस्यामि ।

पान्तु माम् शरणागतम् ।

க்ஷுப⁴யா ஸஹிதா மைத்ரீ | யா: ச அந்யா: பூ⁴த-மாதர: | 

தா: ச ஸர்வா: நமஸ்யாமி | பாந்து மாம்ʼ ஶரணாக³தம்ʼ ||

க்ஷுபையுடன் சேர்ந்த மைத்ரி தேவியையும், மற்ற அனைத்து பூத மாதர்களையும் நான் வணங்குகிறேன். சரணம் அடைந்த என்னை அனைவரும் காப்பாற்றுங்கள்.


இவ்வாறு பிரார்த்தனை செய்ய, சூரிய தேவன் பிரத்யக்ஷமாகி, அக்ஷய பாத்திரத்தை கொடுத்தார்.


வன பர்வம் - வியாச mahaabaaradham

Sunday, 19 July 2026

சுந்தர காண்டம் – 1 - 68 - Sanskrit Sloka (Valmiki Ramayana) - Sundara kanda

சுந்தர காண்டம் – 68 - தானும் சீதையும் நடத்திய உரையாடலை அனுமன் தொடர்ந்து இராமனிடம் விவரிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 67 - சீதையின் செய்தியை அனுமன் இராமனிடம் தெரிவிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 66 - சூடாமணியைக் கண்டு இராமன் கண்ணீர் வடிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 65 - அனுமன் சூடாமணியை இராமனிடம் சமர்ப்பிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 64 - ததிமுகன் திரும்பி வந்து வானரர்களிடம் மன்னிப்பு கேட்கிறான்; பின்னர் அனைவரும் இராமனிடம் சென்று சீதை கண்டுபிடிக்கப்பட்ட செய்தியை தெரிவிக்கிறார்கள்.

சுந்தர காண்டம் – 63 - மதுவனத்தின் அழிவை ததிமுகன் சுக்ரீவனிடம் தெரிவிக்கிறான்; இதை சீதை கண்டுபிடிக்கப்பட்டதற்கான அறிகுறியாக சுக்ரீவன் புரிந்துகொள்கிறான்.

சுந்தர காண்டம் – 62 - தடுக்க வந்த காவலர்களை வானரர்கள் தாக்குகிறார்கள்.

சுந்தர காண்டம் – 61 - சீதையைக் கண்ட மகிழ்ச்சியில் வானரர்கள் மதுவனத்தில் கொண்டாட்டம் செய்கிறார்கள்.

சுந்தர காண்டம் – 60 - சுக்ரீவன் அதற்கு சம்மதிக்கிறார்; ஆனால் ஜாம்பவான் அதற்கு எதிர்ப்பு தெரிவிக்கிறார்

சுந்தர காண்டம் – 59 - சீதையை உடனே மீட்டு இராமனிடம் அழைத்துச் செல்லலாம் என்று வானரர்களை ஊக்குவிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 58 - இலங்கையில் செய்த அனைத்துச் செயல்களையும் வானரர்களிடம் விவரிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 57 - சமுத்திரத்தைக் கடந்து வந்து, சீதையைக் கண்டுபிடித்த செய்தியை வானரர்களிடம் தெரிவிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 56 - சீதையிடம் விடைபெற்று, அரிஷ்ட மலையிலிருந்து விண்ணில் பாய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 55 - தீ சீதையையும் சூழ்ந்திருக்குமோ என்று கவலைப்படுகிறார்; பின்னர் சீதை பாதுகாப்பாக இருப்பதாக சாரணர்கள் கூறுவதைக் கேட்டு நிம்மதியடைகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 54 - அனுமன் இலங்கைக்கு தீ வைக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 53 - அனுமனின் வாலில் தீ வைக்கப்படுகிறது; நகரமெங்கும் இழுத்துச் செல்லப்படுகிறார்; சீதை அவரது பாதுகாப்பிற்காக பிரார்த்திக்கிறாள்

சுந்தர காண்டம் – 52 - அனுமனை கொல்ல வேண்டாம் என்று விபீஷணன் அறிவுறுத்துகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 51 - தன் செயல்களின் பயங்கர விளைவுகளை இராவணனுக்கு அனுமன் எச்சரிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 50 - அனுமனைப் பற்றி விசாரிக்க பிரஹஸ்தனுக்கு இராவணன் உத்தரவிடுகிறான்

சுந்தர காண்டம் – 49 - இராவணனின் கம்பீரமான தோற்றத்தைக் கண்டு அனுமன் வியக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 48 - இந்திரஜித் அனுமனைப் பிடிக்கிறான்.

சுந்தர காண்டம் – 47 - இளவரசன் அக்ஷகுமாரனை வதம் செய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 46 - ஐந்து சேனைத் தலைவர்களையும் வதம் செய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 45 - அமைச்சர்களின் ஏழு மகன்களைக் கொல்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 44 - பிரஹஸ்தனின் மகன் ஜம்புமாலியை வதம் செய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 43 - ஆலயத்தையும் அதன் காவலர்களையும் அழிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 42 - இராவணன் அனுப்பிய எண்பதாயிரம் கிங்கரர்களை வதம் செய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 41 - அனுமன் அசோக வனத்தை அழிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 40 - சீதை அனுமனுக்கு நன்றி கூறி, இராமனுக்கான செய்திகளை ஒப்படைக்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 39 - இராமன், இலட்சுமணன் மற்றும் வானரர்கள் விரைவில் வந்து இலங்கையை அழித்து தன்னை மீட்பார்கள் என்று அனுமன் உறுதியளிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 38 - காகாசுரன் சம்பவத்தைச் சீதை அனுமனிடம் கூறி, சூடாமணியை அவரிடம் கொடுக்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 37 - தன்னைத் தோளில் ஏற்றி இராமனிடம் அழைத்துச் செல்வதாக அனுமன் கூறுகிறார்; ஆனால், தன்னை மீட்பது இராமனின் உரிமை என்று சீதை மறுக்கிறாள்

சுந்தர காண்டம் – 36 - அடையாளமாக இராமனின் மோதிரத்தை சீதையிடம் அளிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 35 - இராமனின் அடையாள இலக்கணங்களை அனுமன் விவரிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 34 - குரங்கு வேடத்தில் வந்திருப்பது இராவணனாக இருக்குமோ என்று சீதை சந்தேகிக்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 33 - "நீங்கள்தான் சீதையா?" என்று அனுமன் கேட்கிறார்; சீதை தன் வரலாற்றைக் கூறுகிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 32 - அனுமனின் வார்த்தைகளைக் கேட்டு, இது கனவா என்று சீதை எண்ணுகிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 31 - அனுமன் இராமனின் வரலாற்றைப் பாடுகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 30 - சீதையிடம் பேசலாமா, மௌனமாக இருக்கலாமா என்று அனுமன் குழம்புகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 29 - சீதை நற்சகுனங்களைக் காண்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 28 - சீதை மீண்டும் புலம்புகிறாள்

சுந்தர காண்டம் – 27 - திரிஜடை தன் கனவைச் சொல்கிறாள்: ஒரு வானரன் இலங்கையை எரிப்பதும், சீதை இராமனுடன் சேர்வதும். சீதை நற்சகுனங்களைக் காண்கிறாள்

சுந்தர காண்டம் – 26 - இலங்கையும் அரக்கியர்களும் அழிந்துபோவார்கள் என்று சீதை எச்சரிக்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 25 - தன் உதவியற்ற நிலையைக் கண்டு சீதை அழுகிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 24 - அரக்கியர்கள் சீதையைக் கொன்றுவிடுவதாக மிரட்டுகிறார்கள்.

சுந்தர காண்டம் – 23 - அரக்கியர்கள் சீதையை இராவணனின் மனைவியாக ஆகும்படி சமாதானப்படுத்த முயல்கிறார்கள்.

சுந்தர காண்டம் – 22 - இரண்டு மாதங்களுக்குள் இணங்காவிட்டால் கொன்றுவிடுவேன் என்று இராவணன் மிரட்டுகிறான்; இராமனின் பார்வையில் பட்டவுடன் உனது முடிவு நிச்சயம் என்று சீதை எச்சரிக்கிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 21 - உயிருடன் இருக்க விரும்பினால் தன்னை இராமனிடம் திருப்பிக் கொடுக்க வேண்டும் என்று சீதை இராவணனிடம் கூறுகிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 20 - இராமன் தன்னுடன் ஒப்பிட முடியாதவன் என்று கூறி, தன்னை நேசிக்கும்படி இராவணன் சீதையிடம் வேண்டுகிறான்

சுந்தர காண்டம் – 19 - இராவணனைக் கண்டு சீதை நடுங்குகிறாள்.

சுந்தர காண்டம் – 18 - அழகிய பெண்களுடன் இராவணன் அசோக வனத்திற்கு வருகிறான்

சுந்தர காண்டம் – 17 - சீதையைக் காவல் காக்கும் பயங்கர அரக்கியர்களைக் காண்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 16 - இராமனும் சீதையும் அனுபவிக்கும் துயரத்தை எண்ணி ஆழ்ந்த சிந்தனையில் மூழ்குகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 15 - அனுமன் சீதையை கண்டுபிடிக்கிறார்

சுந்தர காண்டம் – 14 - சீதை அழகிய அசோக வனத்திற்கு வந்திருக்கலாம் என்று நம்புகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 13 - திரும்பிச் செல்லலாமா அல்லது தொடரலாமா என்று குழம்புகிறார்; பின்னர் அசோக வனத்தைக் கண்டு அங்கு தேட முடிவு செய்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 12 - சீதை உயிருடன் இருக்கிறாரா என்று சிந்தித்தாலும், தேடலைத் தொடர்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 11 - மதுக்கூடத்திற்குள் நுழைந்த அனுமன், பிறரின் மனைவியரைப் பார்த்ததற்காக மனவேதனை அடைகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 10 - மதுபோதையில் இசைக்கருவிகளை அணைத்தபடி உறங்கும் பெண்களைக் காண்கிறார்; மண்டோதரியை சீதை என்று தவறாக எண்ணுகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 9 - இராவணனின் மனைவியர் அனைவரும் உறங்கிக் கிடப்பதைக் காண்கிறார்

சுந்தர காண்டம் – 8 - புஷ்பக விமானத்தின் அழகை மேலும் ஆராய்ந்து ரசிக்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 7 - அற்புதமான புஷ்பக விமானத்தைப் பார்த்து வியக்கிறார்

சுந்தர காண்டம் – 6 - இராவணனின் அரண்மனையையும் மற்ற தலைவர்களின் இல்லங்களையும் காண்கிறார்

சுந்தர காண்டம் – 5 - நிலவொளியில் மிளிரும் இலங்கையின் செழிப்பை அனுமன் காண்கிறார். 

சுந்தர காண்டம் – 4 - வழியிலுள்ள அழகிய மாளிகைகளையும் அரக்கர்களையும் கண்டு, இராவணனின் பிரமாண்ட அரண்மனையை அடைகிறார்

சுந்தர காண்டம் – 3 - இரவு வரும்வரை வனத்தில் காத்திருந்து, சிறிய உருவம் ஏற்று திரிகூட மலையின் மேல் அமைந்துள்ள இலங்கைக்குள் நுழைகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 2 - இரவு வரும்வரை வனத்தில் காத்திருந்து, சிறிய உருவம் ஏற்று திரிகூட மலையின் மேல் அமைந்துள்ள இலங்கைக்குள் நுழைகிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 1 - அனுமன் சமுத்திரத்தைத் தாண்டிச் செல்கிறார்.

சுந்தர காண்டம் – 68 - தானும் சீதையும் நடத்திய உரையாடலை அனுமன் தொடர்ந்து இராமனிடம் விவரிக்கிறார்.


HOME                                PREVIOUS

अथ अहम् उत्तरम् देव्याः पुनः उक्तः स-सम्भ्रमम् ।
तव स्नेहात् नर-व्याघ्र सौहार्दात् अनुमन्य च ॥ ५-६८-१ ॥

एवम् बहु-विधम् वाच्यः रामः दाशरथिः त्वया ।
यथा माम् आप्नुयात् शीघ्रम् हत्वा रावणम् आहवे ॥ ५-६८-२ ॥

यदि वा मन्यसे वीर वस एक-अहम् अरिम्-दम ।
कस्मिंश्चित् संवृते देशे विश्रान्तः श्वः गमिष्यसि ॥ ५-६८-३ ॥

मम च अपि अल्प-भाग्यायाः साम्निध्यात् तव वानर ।
अस्य शोक-विपाकस्य मुहूर्तम् स्यात् विमोक्षणम् ॥ ५-६८-४ ॥

गते हि त्वयि विक्रान्ते पुनः आगमनाय वै ।
प्राणानाम् अपि सन्देहः मम स्यात् न अत्र संशयः ॥ ५-६८-५ ॥

तव अदर्शन-जः शोकः भूयः माम् परितापयेत् ।
दुःखात् दुःख-पराभूताम् दुर्गताम् दुःख-भागिनीम् ॥ ५-६८-६ ॥

अयम् तु वीर सन्देहः तिष्ठति इव मम अग्रतः ।
सु-महान् त्वत्-सहायेषु हरि-ऋक्षेषु असंशयः ॥ ५-६८-७ ॥

कथम् नु खलु दुष्पारम् तरिष्यन्ति महा-उदधिम् ।
तानि हरि-ऋक्ष-सैन्यानि तौ वा नर-वर-आत्मजौ ॥ ५-६८-८ ॥

त्रयाणाम् एव भूतानाम् सागरस्य अस्य लङ्घने ।
शक्तिः स्यात् वैनतेयस्य वायोः वा तव वा अनघ ॥ ५-६८-९ ॥

तत् अस्मिन् कार्य-नियोगे वीर एवम् दुरतिक्रमे ।
किम् पश्यसि समाधानम् ब्रूहि कार्य-विदाम् वर ॥ ५-६८-१० ॥

कामम् अस्य त्वम् एव एकः कार्यस्य परिसाधने ।
पर्याप्तः पर-वीर-घ्न यशस्यः ते बल-उदयः ॥ ५-६८-११ ॥

बलैः समग्रैः यदि माम् हत्वा रावणम् आहवे ।
विजयी स्वाम् पुरीम् रामः नयेत् तत् स्यात् यशः-करम् ॥ ५-६८-१२ ॥

यथा अहम् तस्य वीरस्य वनात् उपधिना हृता ।
रक्षसा तत् भयात् एव तथा न अर्हति राघवः ॥ ५-६८-१३ ॥

बलैः तु सङ्कुलाम् कृत्वा लङ्काम् पर-बल-अर्दनः ।
माम् नयेत् यदि काकुत्स्थः तत् तस्य सदृशम् भवेत् ॥ ५-६८-१४ ॥

तत् यथा तस्य विक्रान्तम् अनुरूपम् महा-आत्मनः ।
भवति आहव-शूरस्य तथा त्वम् उपपादय ॥ ५-६८-१५ ॥

तत्-अर्थ-उपहितम् वाक्यम् प्रश्रितम् हेतु-संहितम् ।
निशम्य अहम् ततः शेषम् वाक्यम् उत्तरम् अब्रुवम् ॥ ५-६८-१६ ॥

देवि हरि-ऋक्ष-सैन्यानाम् ईश्वरः प्लवताम् वरः ।
सुग्रीवः सत्त्व-सम्पन्नः तव अर्थे कृत-निश्चयः ॥ ५-६८-१७ ॥

तस्य विक्रम-सम्पन्नाः सत्त्ववन्तः महा-बलाः ।
मनः-संकल्प-सम्पाताः निदेशे हरयः स्थिताः ॥ ५-६८-१८ ॥

येषाम् न उपरि न अधस्तात् न तिर्यक् सज्जते गतिः ।
न च कर्मसु सीदन्ति महत्सु अमित-तेजसः ॥ ५-६८-१९ ॥

असकृत् तैः महा-भागैः वानरैः बल-सम्युतैः ।
प्रदक्षिणी-कृता भूमिः वायु-मार्ग-अनुसारिभिः ॥ ५-६८-२० ॥

मत्-विशिष्टाः च तुल्याः च सन्ति तत्र वन-ओकसः ।
मत्तः प्रत्यवरः कश्चित् न अस्ति सुग्रीव-सन्निधौ ॥ ५-६८-२१ ॥

अहम् तावत् इह प्राप्तः किम् पुनः ते महा-बलाः ।
न हि प्रकृष्टाः प्रेष्यन्ते प्रेष्यन्ते हि इतरे जनाः ॥ ५-६८-२२ ॥

तत् अलम् परितापेन देवि मन्युः व्यपैतु ते ।
एक-उत्पातेन ते लङ्काम् एष्यन्ति हरि-यूथपाः ॥ ५-६८-२३ ॥

मम पृष्ठ-गतौ तौ च चन्द्र-सूर्यौ इव उदितौ ।
त्वत्-सकाशम् महा-भागे नृ-सिंहौ आगमिष्यतः ॥ ५-६८-२४ ॥

अरि-घ्नम् सिंह-सङ्काशम् क्षिप्रम् द्रक्ष्यसि राघवम् ।
लक्ष्मणम् च धनुः-पाणिम् लङ्का-द्वारम् उपस्थितम् ॥ ५-६८-२५ ॥

नख-दंष्ट्र-आयुधान् वीरान् सिंह-शार्दूल-विक्रमान् ।
वानरान् वानर-इन्द्र-आभान् क्षिप्रम् द्रक्ष्यसि सङ्गतान् ॥ ५-६८-२६ ॥

शैल-अम्बुद-निकाशानाम् लङ्का-मलय-सानुषु ।
नर्दताम् कपि-मुख्यानाम् अचिरात् श्रोष्यसि स्वनम् ॥ ५-६८-२७ ॥

निवृत्त-वन-वासम् च त्वया सार्धम् अरिम्-दमम् ।
अभिषिक्तम् अयोध्यायाम् क्षिप्रम् द्रक्ष्यसि राघवम् ॥ ५-६८-२८ ॥

ततः मया वाग्भिः अ-दीन-भाषिणी ।
शिवाभिः इष्टाभिः अभिप्रसादिता ।
जगाम शान्तिम् मम मैथिली-आत्मजा ।
तव अपि शोकेन तथा अभिपीडिता ॥ ५-६८-२९ ॥

इति आर्षे श्रीमद्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे अष्ट-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME                                PREVIOUS


சுந்தர காண்டம் – 67 - சீதையின் செய்தியை அனுமன் இராமனிடம் தெரிவிக்கிறார்.

HOME          PREVIOUS               NEXT

एवम् उक्तः तु हनुमान् राघवेण महा-आत्मना ।
सीतायाः भाषितम् सर्वम् न्यवेदयत राघवे ॥ ५-६७-१ ॥

एवम् उक्तवती देवी जानकी पुरुष-ऋषभ ।
पूर्व-वृत्तम् अभिज्ञानम् चित्र-कूटे यथा तथा ॥ ५-६७-२ ॥

सुख-सुप्ता त्वया सार्धम् जानकी पूर्वम् उत्थिता ।
वायसः सहसा उत्पत्य विरराद स्तन-अन्तरे ॥ ५-६७-३ ॥

पर्यायेण च सुप्तः त्वम् देवि-अङ्के भरत-अग्रज ।
पुनः च किल पक्षी सः देव्याः जनयति व्यथाम् ॥ ५-६७-४ ॥

पुनः पुनः उपागम्य विरराद भृशम् किल ।
ततः त्वम् बोधितः तस्याः शोणितेन समुक्षितः ॥ ५-६७-५ ॥

वायसेन च तेन एव सततम् बाध्यमानया ।
बोधितः किल देव्याः त्वम् सुख-सुप्तः परम्-तप ॥ ५-६७-६ ॥

ताम् तु दृष्ट्वा महा-बाहो रादिताम् च स्तन-अन्तरे ।
आशी-विषः इव क्रुद्धः निःश्वसन् अभ्यभाषथाः ॥ ५-६७-७ ॥

नख-अग्रैः केन ते भीरु दारितम् तु स्तन-अन्तरम् ।
कः क्रीडति सरोषेण पञ्च-वक्त्रेण भोगिना ॥ ५-६७-८ ॥

निरीक्षमाणः सहसा वायसम् समवैक्षथाः ।
नखैः स-रुधिरैः तीक्ष्णैः माम् एव अभिमुखम् स्थितम् ॥ ५-६७-९ ॥

सुतः किल सः शक्रस्य वायसः पतताम् वरः ।
धरा-अन्तर-चरः शीघ्रम् पवनस्य गतौ समः ॥ ५-६७-१० ॥

ततः तस्मिन् महा-बाहो कोप-संवर्तित-ईक्षणः ।
वायसे त्वम् कृत्वा क्रूराम् मतिम् मतिमताम् वर ॥ ५-६७-११ ॥

सः दर्भम् संस्तरात् गृह्य ब्रह्म-अस्त्रेण न्ययोजयः ।
प्रदीप्तः इव काल-अग्निः जज्वाल अभिमुखः खगम् ॥ ५-६७-१२ ॥

क्षिप्तवान् त्वम् प्रदीप्तम् दर्भम् तम् वायसम् प्रति ।
ततः तु वायसम् दीप्तः सः दर्भः अनुजगाम ह ॥ ५-६७-१३ ॥

सः पित्रा च परित्यक्तः सुरैः सर्वैः महा-ऋषिभिः ।
त्रीन् लोकान् सम्परिक्रम्य त्रातारम् न अधिगच्छति ॥ ५-६७-१४ ॥

पुनः एव आगतः त्रस्तः त्वत्-सकाशम् अरि-इन्दम ।
सः तम् निपतितम् भूमौ शरण्यः शरणम् गतम् ।
वध-अर्हम् अपि काकुत्स्थ कृपया परिपालयः ॥ ५-६७-१५ ॥

मोघम् अस्त्रम् न शक्यम् तु कर्तुम् इति एव राघव ।
भवान् तस्य अक्षि काकस्य हिनस्ति स्म सः दक्षिणम् ॥ ५-६७-१६ ॥

राम त्वाम् सः नमः कृत्वा राज्ञः दशरथस्य च ।
विसृष्टः तु तदा काकः प्रतिपेदे खम्-आलयम् ॥ ५-६७-१७ ॥

एवम् अस्त्र-विदाम् श्रेष्ठः सत्त्ववान् शीलवान् अपि ।
किम्-अर्थम् अस्त्रम् राक्षसेषु न योजयसि राघव ॥ ५-६७-१८ ॥

न नागाः न अपि गन्धर्वाः न असुराः न मरुत्-गणाः ।
न च सर्वे रणे शक्ताः रामम् प्रति समासितुम् ॥ ५-६७-१९ ॥

तस्य वीर्यवतः कच्चित् मयि यदि अस्ति सम्भ्रमः ॥ ५-६७-२० ॥

क्षिप्रम् सु-निशितैः बाणैः हन्यताम् युधि रावणः ।

भ्रातुः आदेशम् आदाय लक्ष्मणः वा परम्-तपः ।
सः किम्-अर्थम् नर-वरः न माम् रक्षति राघवः ॥ ५-६७-२१ ॥

शक्तौ तौ पुरुष-व्याघ्रौ वायु-अग्नि-सम-तेजसौ ।
सुराणाम् अपि दुर्धर्षौ किम्-अर्थम् माम् उपेक्षतः ॥ ५-६७-२२ ॥

मम एव दुष्कृतम् किञ्चित् महत् अस्ति न संशयः ।
समर्थौ सहितौ यत् माम् न अपेक्षेते परम्-तपौ ॥ ५-६७-२३ ॥

वैदेह्याः वचनम् श्रुत्वा करुणम् स-अश्रु-भाषितम् ।
पुनः अपि अहम् आर्याम् ताम् इदम् वचनम् अब्रुवम् ॥ ५-६७-२४ ॥

त्वत्-शोक-विमुखः रामः देवि सत्येन ते शपे ।
रामे दुःख-अभिभूते च लक्ष्मणः परितप्यते ॥ ५-६७-२५ ॥

कथञ्चित् भवती दृष्टा न कालः परिशोचितुम् ।
अस्मिन् मुहूर्तम् दुःखानाम् अन्तम् द्रक्ष्यसि भामिनि ॥ ५-६७-२६ ॥

तौ उभौ नर-शार्दूलौ राज-पुत्रौ अरिम्-दमौ ।
त्वत्-दर्शन-कृत-उत्साहौ लङ्काम् भस्मी करिष्यतः ॥ ५-६७-२७ ॥

हत्वा च समरे रौद्रम् रावणम् सह-बान्धवम् ।
राघवः त्वाम् महा-बाहुः स्वाम् पुरीम् नयते ध्रुवम् ॥ ५-६७-२८ ॥

यत् तु रामः विजानीयात् अभिज्ञानम् अनिन्दिते ।
प्रीति-सञ्जननम् तस्य प्रदातुम् तत्त्वम् अर्हसि ॥ ५-६७-२९ ॥

सा अभिवीक्ष्य दिशः सर्वाः वेणी-उद्ग्रथनम् उत्तमम् ।
मुक्त्वा वस्त्रात् ददौ मह्यम् मणिम् एतम् महा-बल ॥ ५-६७-३० ॥

प्रतिगृह्य मणिम् दिव्यम् तव हेतोः रघु-उत्तम ।
शिरसा सम्प्रणम्य एनाम् अहम् आगमने त्वरे ॥ ५-६७-३१ ॥

गमने च कृत-उत्साहम् अवेक्ष्य वर-वर्णिनी ।
विवर्धमानम् च हि माम् उवाच जनक-आत्मजा ॥ ५-६७-३२ ॥

अश्रु-पूर्ण-मुखी दीना बाष्प-सन्दिग्ध-भाषिणी ।
मम उत्पतन-सम्भ्रान्ता शोक-वेग-समाहता ॥ ५-६७-३३ ॥

हनुमन् सिंह-सङ्काशौ तौ उभौ राम-लक्ष्मणौ ।
सुग्रीवम् च सह-अमात्यम् सर्वान् ब्रूयाः अनामयम् ॥ ५-६७-३४ ॥

यथा च सः महा-बाहुः माम् तारयति राघवः ।
अस्मात् दुःख-अम्बु-सम्रोधात् तत् समाधातुम् अर्हसि ॥ ५-६७-३५ ॥

इमम् च तीव्रम् मम शोक-वेगम् ।
रक्षोभिः एभिः परिभर्त्सनम् च ।
ब्रूयाः तु रामस्य गतः समीपम् ।
शिवः च ते अध्वा अस्तु हरि-प्रवीर ॥ ५-६७-३६ ॥

एतत् तव आर्या नृप-राज-सिंह ।
सीता वचः प्राह विषाद-पूर्वम् ।
एतत् च बुद्ध्वा गदितम् मया त्वम् ।
श्रद्धत्स्व सीताम् कुशलाम् समग्राम् ॥ ५-६७-३७ ॥

इति आर्षे श्रीमद्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे सप्त-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 66 - சூடாமணியைக் கண்டு இராமன் கண்ணீர் வடிக்கிறார்.


HOME          PREVIOUS               NEXT

एवम् उक्तः हनूमता रामः दशरथ-आत्मजः ।
तम् मणिम् हृदये कृत्वा प्ररुरोद स-लक्ष्मणः ॥ ५-६६-१ ॥

तम् तु दृष्ट्वा मणि-श्रेष्ठम् राघवः शोक-कर्शितः ।
नेत्राभ्याम् अश्रु-पूर्णाभ्याम् सुग्रीवम् इदम् अब्रवीत् ॥ ५-६६-२ ॥

यथा एव धेनुः स्रवति स्नेहात् वत्सस्य वत्सला ।
तथा मम अपि हृदयम् मणि-रत्नस्य दर्शनात् ॥ ५-६६-३ ॥

मणि-रत्नम् इदम् दत्तम् वैदेह्याः श्वशुरेण मे ।
वधू-काले यथा बद्धम् अधिकम् मूर्ध्नि शोभते ॥ ५-६६-४ ॥

अयम् हि जल-सम्भूतः मणिः प्रवर-पूजितः ।
यज्ञे परम-तुष्टेन दत्तः शक्रेण धीमता ॥ ५-६६-५ ॥

इमम् दृष्ट्वा मणि-श्रेष्ठम् तथा तातस्य दर्शनम् ।
अद्य अस्मि अवगतः सौम्य वैदेहस्य तथा विभोः ॥ ५-६६-६ ॥

अयम् हि शोभते तस्याः प्रियायाः मूर्ध्नि मे मणिः ।
अस्य दर्शनेन अहम् प्राप्ताम् ताम् इव चिन्तये ॥ ५-६६-७ ॥

किम् आह सीता वैदेही ब्रूहि सौम्य पुनः पुनः ।
पिपासुम् इव तोयेन सिञ्चन्ती वाक्य-वारिणा ॥ ५-६६-८ ॥

इतः तु किम् दुःख-तरम् यत् इमम् वारि-सम्भवम् ।
मणिम् पश्यामि सौमित्रे वैदेहीम् आगताम् विना ॥ ५-६६-९ ॥

चिरम् जीवति वैदेही यदि मासम् धरिष्यति ।
क्षणम् सौम्य न जीवेयम् विना ताम् असित-ईक्षणाम् ॥ ५-६६-१० ॥

नय माम् अपि तम् देशम् यत्र दृष्टा मम प्रिया ।
न तिष्ठेयम् क्षणम् अपि प्रवृत्तिम् उपलभ्य च ॥ ५-६६-११ ॥

कथम् सा मम सु-श्रोणी भीरुः सती तदा ।
भय-आवहानाम् घोराणाम् मध्ये तिष्ठति रक्षसाम् ॥ ५-६६-१२ ॥

शारदः तिमिर-उन्मुखः नूनम् चन्द्रः इव अम्बुदैः ।
आवृतम् वदनम् तस्याः न विराजति राक्षसैः ॥ ५-६६-१३ ॥

किम् आह सीता हनुमन् तत्त्वतः कथयस्व मे ।
एतेन खलु जीविष्ये भेषजेन आतुरः यथा ॥ ५-६६-१४ ॥

मधुरा मधुर-आलापा किम् आह मम भामिनी ।
मत्-विहीना वर-अरोहा हनुमन् कथयस्व मे ॥ ५-६६-१५ ॥

इति आर्षे श्रीमद्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे षट्-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 65 - அனுமன் சூடாமணியை இராமனிடம் சமர்ப்பிக்கிறார்.

HOME          PREVIOUS               NEXT

ततः प्रस्रवणम् शैलम् ते गत्वा चित्र-काननम् ।
प्रणम्य शिरसा रामम् लक्ष्मणम् च महा-बलम् ॥ ५-६५-१ ॥

युव-राजम् पुरः कृत्वा सुग्रीवम् अभिवाद्य च ।
प्रवृत्तम् अथ सीतायाः प्रवक्तुम् उपचक्रमुः ॥ ५-६५-२ ॥

रावण-अन्तः-पुरे रोधम् राक्षसीभिः च तर्जनम् ।
रामे समनुरागम् च यः च अपि समयः कृतः ॥ ५-६५-३ ॥

एतत् आख्यान्ति ते सर्वे हरयः राम-सन्निधौ ।
वैदेहीम् अक्षताम् श्रुत्वा रामः तु उत्तरम् अब्रवीत् ॥ ५-६५-४ ॥

क्व सीता वर्तते देवी कथम् च मयि वर्तते ।
एतत् मे सर्वम् आख्यात वैदेहीम् प्रति वानराः ॥ ५-६५-५ ॥

रामस्य गदितम् श्रुत्वा हरयः राम-सन्निधौ ।
चोदयन्ति हनूमन्तम् सीता-वृत्त-अन्त-कोविदम् ॥ ५-६५-६ ॥

श्रुत्वा तु वचनम् तेषाम् हनूमान् मारुत-आत्मजः ।
प्रणम्य शिरसा देव्यै सीतायै ताम् दिशम् प्रति ॥ ५-६५-७ ॥

उवाच वाक्यम् वाक्य-ज्ञः सीतायाः दर्शनम् यथा ।
समुद्रम् लङ्घयित्वा अहम् शत-योजनम् आयतम् ॥ ५-६५-८ ॥

अगच्छम् जानकीम् सीताम् मार्गमाणः दिदृक्षया ।
तत्र लङ्का इति नगरी रावणस्य दुरात्मनः ॥ ५-६५-९ ॥

दक्षिणस्य समुद्रस्य तीरे वसति दक्षिणे ।
तत्र दृष्टा मया सीता रावण-अन्तः-पुरे सती ॥ ५-६५-१० ॥

संन्यस्य त्वयि जीवन्ती राम राम-मनोरथम् ।
दृष्टा मे राक्षसी-मध्ये तर्ज्यमाना मुहुः मुहुः ॥ ५-६५-११ ॥

राक्षसीभिः विरूपाभिः रक्षिता प्रमदा-वने ।
दुःखम् आपद्यते देवी तव अदुःख-उचिता सती ॥ ५-६५-१२ ॥

रावण-अन्तः-पुरे रुद्ध्वा राक्षसीभिः सु-रक्षिता ।
एक-वेणी-धरा दीना त्वयि चिन्ता-परायणा ॥ ५-६५-१३ ॥

अधः-शय्या विवर्ण-अङ्गी पद्मिनी इव हिम-आगमे ।
रावणात् विनिवृत्त-अर्था मर्तव्य-कृत-निश्चया ॥ ५-६५-१४ ॥

देवी कथञ्चित् काकुत्स्थ त्वत्-मना मार्गिता मया ।
इक्ष्वाकु-वंश-विख्यातिम् शनैः कीर्तयता अनघ ॥ ५-६५-१५ ॥

सा मया नर-शार्दूल विश्वासम् उपपादिता ।
ततः सम्भाषिता देवी सर्वम् अर्थम् च दर्शिता ॥ ५-६५-१६ ॥

राम-सुग्रीव-सख्यम् च श्रुत्वा प्रीतिम् उपागता ।
नियतः समुदाचारः भक्तिः च अस्याः तथा त्वयि ॥ ५-६५-१७ ॥

एवम् मया महा-भागा दृष्टा जनक-नन्दिनी ।
उग्रेण तपसा युक्ता त्वत्-भक्त्या पुरुष-ऋषभ ॥ ५-६५-१८ ॥

अभिज्ञानम् च मे दत्तम् यथा-वृत्तम् तव अन्तिके ।
चित्र-कूटे महा-प्राज्ञ वायसम् प्रति राघव ॥ ५-६५-१९ ॥

विज्ञाप्यः च नर-व्याघ्रः रामः वायु-सुत त्वया ।
अखिलेन इह यत् दृष्टम् इति माम् आह जानकी ॥ ५-६५-२० ॥

अयम् च अस्मै प्रदातव्यम् यत्नात् सु-परिरक्षितम् ।
ब्रुवता वचनानि एवम् सुग्रीवस्य उपशृण्वतः ॥ ५-६५-२१ ॥

एषः चूडा-मणिः श्रीमान् मया ते यत्न-रक्षितः ।
मनः-शिलायाः तिलकः तम् स्मरस्व इति च अब्रवीत् ॥ ५-६५-२२ ॥

त्वया प्रष्टे तिलके तम् किल स्मर्तुम् अर्हसि ।
एषः निर्यातितः श्रीमान् मया ते वारि-सम्भवः ॥ ५-६५-२३ ॥

एतम् दृष्ट्वा प्रमोदिष्ये व्यसने त्वाम् इव अनघ ।
जीवितम् धारयिष्यामि मासम् दशरथ-आत्मज ॥ ५-६५-२४ ॥

ऊर्ध्वम् मासात् न जीवेयम् रक्षसाम् वशम् आगता ।
इति माम् अब्रवीत् सीता कृश-अङ्गी धर्म-चारिणी ॥ ५-६५-२५ ॥

रावण-अन्तः-पुरे रुद्धा मृगी इव उत्फुल्ल-लोचना ।
एतत् एव मया आख्यातम् सर्वम् राघव यत् यथा ॥ ५-६५-२६ ॥

सर्वथा सागर-जले सन्तारः प्रविधीयताम् ।
तौ जात-आश्वासौ राज-पुत्रौ विदित्वा ॥ ५-६५-२७ ॥

तत् च अभिज्ञानम् राघवाय प्रदाय ।
देव्याः च आख्यातम् सर्वम् एव आनुपूर्व्यात् ।
वाचा सम्पूर्णम् वायु-पुत्रः शशंस ॥ ५-६५-२७ ॥

इति आर्षे श्रीमद्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे पञ्च-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 64 - ததிமுகன் திரும்பி வந்து வானரர்களிடம் மன்னிப்பு கேட்கிறான்; பின்னர் அனைவரும் இராமனிடம் சென்று சீதை கண்டுபிடிக்கப்பட்ட செய்தியை தெரிவிக்கிறார்கள்.


HOME          PREVIOUS               NEXT

सुग्रीवेण एवम् उक्तः तु हृष्टः दधि-मुखः कपिः ।
राघवम् लक्ष्मणम् च एव सुग्रीवम् च अभ्यवादयत् ॥ ५-६४-१ ॥

सः प्रणम्य च सुग्रीवम् राघवौ च महा-बलौ ।
वानरैः सहितैः शूरैः दिवम् एव उत्पपात ह ॥ ५-६४-२ ॥

सः प्रविष्टः मधु-वनम् ददर्श हरि-यूथपान् ।
वि-मदान् उद्धतान् सर्वान् मेहमानान् मधु-उदकम् ॥ ५-६४-३ ॥

सः तान् उपागमत् वीरः बद्ध्वा कर-पुट-अञ्जलिम् ।
उवाच वचनम् श्लक्ष्णम् इदम् हृष्टवत् अङ्गदम् ॥ ५-६४-४ ॥

सौम्य रोषः न कर्तव्यः यत् एभिः अभिवारितः ।
अज्ञानात् रक्षिभिः क्रोधात् भवन्तः प्रतिषेधिताः ॥ ५-६४-५ ॥

युव-राजः त्वम् ईशः च वनस्य अस्य महा-बल ।
मौर्ख्यात् पूर्वम् कृतः दोषः तत् भवान् क्षन्तुम् अर्हति ॥ ५-६४-६ ॥

आख्यातम् हि मया गत्वा पितृव्यस्य तव अनघ ।
इह उपयानम् सर्वेषाम् एतेषाम् वन-चारिणाम् ॥ ५-६४-७ ॥

सः त्वत्-आगमनम् श्रुत्वा सह एभिः हरि-यूथपैः ।
प्रहृष्टः न तु रुष्टः असौ वनम् श्रुत्वा प्रधर्षितम् ॥ ५-६४-८ ॥

प्रहृष्टः माम् पितृव्यः ते सुग्रीवः वानर-ईश्वरः ।
शीघ्रम् प्रेषय सर्वान् तान् इति ह उवाच पार्थिवः ॥ ५-६४-९ ॥

श्रुत्वा दधि-मुखस्य एतत् वचनम् श्लक्ष्णम् अङ्गदः ।
अब्रवीत् तान् हरि-श्रेष्ठः वाक्यम् वाक्य-विशारदः ॥ ५-६४-१० ॥

शङ्के श्रुतः अयम् वृत्त-अन्तः रामेण हरि-यूथपाः ।
तत् क्षमम् न इह नः स्थातुम् कृते कार्ये परम्-तपाः ॥ ५-६४-११ ॥

पीत्वा मधु यथा-कामम् विश्रान्ताः वन-चारिणः ।
किम् शेषम् गमनम् तत्र सुग्रीवः यत्र मे गुरुः ॥ ५-६४-१२ ॥

सर्वे यथा माम् वक्ष्यन्ति समेत्य हरि-यूथपाः ।
तथा अस्मि कर्ता कर्तव्ये भवद्भिः परवान् अहम् ॥ ५-६४-१३ ॥

न आज्ञापयितुम् ईशः अहम् युव-राजः अस्मि यदि अपि ।
अयुक्तम् कृत-कर्माणः यूयम् धर्षयितुम् मया ॥ ५-६४-१४ ॥

ब्रुवतः च अङ्गदः च एवम् श्रुत्वा वचनम् अव्ययम् ।
प्रहृष्ट-मनसः वाक्यम् इदम् ऊचुः वन-ओकसः ॥ ५-६४-१५ ॥

एवम् वक्ष्यति कः राजन् प्रभुः सन् वानर-ऋषभ ।
ऐश्वर्य-मद-मत्तः हि सर्वः अहम् इति मन्यते ॥ ५-६४-१६ ॥

तव च इदम् सु-सदृशम् वाक्यम् न अन्यस्य कस्यचित् ।
सम्नतिः हि तव आख्याति भविष्यत् शुभ-भाग्यताम् ॥ ५-६४-१७ ॥

सर्वे वयम् अपि प्राप्ताः तत्र गन्तुम् कृत-क्षणाः ।
सः यत्र हरि-वीराणाम् सुग्रीवः पतिः अव्ययः ॥ ५-६४-१८ ॥

त्वया हि अनुक्तैः हरिभिः न एव शक्यम् पदात् पदम् ।
क्वचित् गन्तुम् हरि-श्रेष्ठ ब्रूमः सत्यम् इदम् तु ते ॥ ५-६४-१९ ॥

एवम् तु वदताम् तेषाम् अङ्गदः प्रत्यभाषत ।
बाढम् गच्छामः इति उक्त्वा उत्पपात मही-तलात् ॥ ५-६४-२० ॥

उत्पतन्तम् अनूत्पेतुः सर्वे ते हरि-यूथपाः ।
कृत्वा आकाशम् निराकाशम् यज्ञ-उत्क्षिप्ताः इव अनलाः ॥ ५-६४-२१ ॥

ते अम्बरम् सहसा उत्पत्य वेगवन्तः प्लवङ्गमाः ।
विनदन्तः महा-नादम् घनाः वात-ईरिताः यथा ॥ ५-६४-२२ ॥

अङ्गदे हि अननुप्राप्ते सुग्रीवः वानर-अधिपः ।
उवाच शोक-उपहतम् रामम् कमल-लोचनम् ॥ ५-६४-२३ ॥

समाश्वसिहि भद्रम् ते दृष्टा देवी न संशयः ।
न आगन्तुम् इह शक्यम् तैः अतीते समये हि नः ॥ ५-६४-२४ ॥

न मत्-सकाशम् आगच्छेत् कृत्ये हि विनिपातिते ।
युव-राजः महा-बाहुः प्लवताम् प्रवरः अङ्गदः ॥ ५-६४-२५ ॥

यदि अपि अकृत-कार्याणाम् ईदृशः स्यात् उपक्रमः ।
भवेत् तु दीन-वदनः भ्रान्त-विप्लुत-मानसः ॥ ५-६४-२६ ॥

पितृ-पैतामहम् च एतत् पूर्वकैः अभिरक्षितम् ।
न मे मधु-वनम् हन्यात् अहृष्टः प्लवग-ईश्वरः ॥ ५-६४-२७ ॥

कौसल्या-सुप्रज राम समाश्वसिहि सुव्रत ।
दृष्टा देवी न सन्देहः न च अन्येन हनूमता ॥ ५-६४-२८ ॥

न हि अन्यः कर्मणः हेतुः साधने तत्-विधः भवेत् ।
हनूमति हि सिद्धिः च मतिः च मति-सत्तम ॥ ५-६४-२९ ॥

व्यवसायः च वीर्यम् च सूर्ये तेजः इव ध्रुवम् ।
जाम्बवान् यत्र नेता स्यात् अङ्गदः च बल-ईश्वरः ॥ ५-६४-३० ॥

हनूमान् च अपि अधिष्ठाता न तस्य गतिः अन्यथा ।
मा भूः चिन्ता-समायुक्तः सम्प्रति अमित-विक्रम ॥ ५-६४-३१ ॥

ततः किल-किला-शब्दम् शुश्राव आसन्नम् अम्बरे ।
हनूमत्-कर्म-दृप्तानाम् नर्दताम् कानन-ओकसाम् ॥ ५-६४-३२ ॥

किष्किन्धाम् उपयातानाम् सिद्धिम् कथयताम् इव ।
ततः श्रुत्वा निनादम् तम् कपीनाम् कपि-सत्तमः ॥ ५-६४-३३ ॥

आयत-अञ्चित-लाङ्गूलः सः अभवत् हृष्ट-मानसः ।
आजग्मुः ते अपि हरयः राम-दर्शन-काङ्क्षिणः ॥ ५-६४-३४ ॥

अङ्गदम् पुरतः कृत्वा हनूमन्तम् च वानरम् ।
ते अङ्गद-प्रमुखाः वीराः प्रहृष्टाः च मुदा-अन्विताः ॥ ५-६४-३५ ॥

निपेतुः हरि-राजस्य समीपे राघवस्य च ।
हनूमान् च महा-बाहुः प्रणम्य शिरसा ततः ॥ ५-६४-३६ ॥

नियताम् अक्षताम् देवीम् राघवाय न्यवेदयत् ।
दृष्टा देवी इति हनुमत्-वदनात् अमृत-उपमम् ॥ ५-६४-३७ ॥

आकर्ण्य वचनम् रामः हर्षम् आप स-लक्ष्मणः ।
निश्चित-अर्थम् ततः तस्मिन् सुग्रीवम् पवन-आत्मजे ॥ ५-६४-३८ ॥

लक्ष्मणः प्रीतिमान् प्रीतम् बहु-मानात् अवैक्षत ।
प्रीत्या च रममाणः अथ राघवः पर-वीर-हा ॥ ५-६४-३९ ॥

बहु-मानेन महता हनूमन्तम् अवैक्षत ॥

इति आर्षे श्रीमत्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे चतुः-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 63 - மதுவனத்தின் அழிவை ததிமுகன் சுக்ரீவனிடம் தெரிவிக்கிறான்; இதை சீதை கண்டுபிடிக்கப்பட்டதற்கான அறிகுறியாக சுக்ரீவன் புரிந்துகொள்கிறான்.


HOME          PREVIOUS               NEXT

ततः मूर्ध्ना निपतितम् वानरम् वानर-ऋषभः ।
दृष्ट्वा एव उद्विग्न-हृदयः वाक्यम् एतत् उवाच ह ॥ ५-६३-१ ॥

उत्तिष्ठ उत्तिष्ठ कस्मात् त्वम् पादयोः पतितः मम ।
अभयम् ते भवेत् वीर सत्यम् एव अभिधीयताम् ॥ ५-६३-२ ॥

सः तु विश्वासितः तेन सुग्रीवेण महा-आत्मना ।
उत्थाय च महा-प्राज्ञः वाक्यम् दधि-मुखः अब्रवीत् ॥ ५-६३-३ ॥

न एव ऋक्ष-रजसा राजन् न त्वया न अपि वालिना ।
वनम् निसृष्ट-पूर्वम् हि भक्षितम् तत् तु वानरैः ॥ ५-६३-४ ॥

एभिः प्रधर्षिताः च एव वारिताः वन-रक्षिभिः ।
मधूनि अचिन्तयित्वा इमान् भक्षयन्ति पिबन्ति च ॥ ५-६३-५ ॥

शिष्टम् अत्र अपविध्यन्ति भक्षयन्ति तथा अपरे ।
निवार्यमाणाः ते सर्वे भ्रुवौ वै दर्शयन्ति हि ॥ ५-६३-६ ॥

इमे हि संरब्धतराः तथा तैः सम्प्रधर्षिताः ।
वारयन्तः वनात् तस्मात् क्रुद्धैः वानर-पुङ्गवैः ॥ ५-६३-७ ॥

ततः तैः बहुभिः वीरैः वानरैः वानर-ऋषभाः ।
संरक्त-नयनैः क्रोधात् हरयः सम्प्रचालिताः ॥ ५-६३-८ ॥

पाणिभिः निहताः केचित् केचित् जानुभिः आहताः ।
प्रकृष्टाः च यथा-कामम् देव-मार्गम् च दर्शिताः ॥ ५-६३-९ ॥

एवम् एते हताः शूराः त्वयि तिष्ठति भर्तरि ।
कृत्स्नम् मधु-वनम् च एव प्रकामम् तैः प्रभक्ष्यते ॥ ५-६३-१० ॥

एवम् विज्ञाप्यमानम् तु सुग्रीवम् वानर-ऋषभम् ।
अपृच्छत् तम् महा-प्राज्ञः लक्ष्मणः पर-वीर-हा ॥ ५-६३-११ ॥

किम् अयम् वानरः राजन् वन-पः प्रत्युपस्थितः ।
कम् च अर्थम् अभिनिर्दिश्य दुःखितः वाक्यम् अब्रवीत् ॥ ५-६३-१२ ॥

एवम् उक्तः तु सुग्रीवः लक्ष्मणेन महा-आत्मना ।
लक्ष्मणम् प्रत्युवाच इदम् वाक्यम् वाक्य-विशारदः ॥ ५-६३-१३ ॥

आर्य लक्ष्मण सम्प्राह वीरः दधि-मुखः कपिः ।
अङ्गद-प्रमुखैः वीरैः भक्षितम् मधु वानरैः ॥ ५-६३-१४ ॥

विचित्य दक्षिणाम् आशाम् आगतैः हरि-पुङ्गवैः ।
न एषाम् अकृत-कर्तृयानाम् ईदृशः स्यात् उपक्रमः ॥ ५-६३-१५ ॥

आगतैः च प्रमथितम् यथा मधु-वनम् हि तैः ।
धर्षितम् च वनम् कृत्स्नम् उपयुक्तम् च वानरैः ॥ ५-६३-१६ ॥

वनम् यथा अभिपन्नम् तैः साधितम् कर्म वानरैः ।
दृष्टा देवी न सन्देहः न च अन्येन हनूमता ॥ ५-६३-१७ ॥

न हि अन्यः साधने हेतुः कर्मणः अस्य हनूमतः ।
कार्य-सिद्धिः हनुमति मतिः च हरि-पुङ्गव ॥ ५-६३-१८ ॥

व्यवसायः च वीर्यम् च श्रुतम् च अपि प्रतिष्ठितम् ।
जाम्बवान् यत्र नेता स्यात् अङ्गदस्य बल-ईश्वरः ॥ ५-६३-१९ ॥

हनूमान् च अपि अधिष्ठाता न तस्य गतिः अन्यथा ।
अङ्गद-प्रमुखैः वीरैः हतम् मधु-वनम् किल ॥ ५-६३-२० ॥

वारिताः सहिताः पालाः तथा जानुभिः आहताः ।
एतत् अर्थम् अयम् प्राप्तः वक्तुम् मधुर-वाक् इह ॥ ५-६३-२१ ॥

नाम्ना दधि-मुखः नाम हरिः प्रख्यात-विक्रमः ।
दृष्टा सीता महा-बाहो सौमित्रे पश्य तत्त्वतः ॥ ५-६३-२२ ॥

अभिगम्य यथा सर्वे पिबन्ति मधु वानराः ।
न च अपि अदृष्ट्वा वैदेहीम् विश्रुताः पुरुष-ऋषभ ॥ ५-६३-२३ ॥

वनम् दत्त-वरम् दिव्यम् धर्षयेयुः वन-ओकसः ।
ततः प्रहृष्टः धर्म-आत्मा लक्ष्मणः सह राघवः ॥ ५-६३-२४ ॥

श्रुत्वा कर्ण-सुखाम् वाणीम् सुग्रीव-वदनात् च्युताम् ।
प्राहृष्यत भृशम् रामः लक्ष्मणः च महा-यशाः ॥ ५-६३-२५ ॥

श्रुत्वा दधि-मुखस्य इदम् सुग्रीवः तु प्रहृष्य च ।
वन-पालम् पुनः वाक्यम् सुग्रीवः प्रत्यभाषत ॥ ५-६३-२६ ॥

प्रीतः अस्मि सौम्य यत् भुक्तम् वनम् तैः कृत-कर्मभिः ।
मर्षितम् मर्षणीयम् च चेष्टितम् कृत-कर्मणाम् ॥ ५-६३-२७ ॥

इच्छामि शीघ्रम् हनुमत्-प्रधानान् ।
शाखा-मृगान् तान् मृग-राज-दर्पान् ।
द्रष्टुम् कृत-अर्थान् सह राघवाभ्याम् ।
श्रोतुम् च सीता-अधिगमे प्रयत्नम् ॥ ५-६३-२८ ॥

प्रीति-स्फीत-अक्षौ सम्प्रहृष्टौ कुमारौ ।
दृष्ट्वा सिद्ध-अर्थौ वानराणाम् च राजा ।
अङ्गैः संहृष्टैः कर्म-सिद्धिम् विदित्वा ।
बाह्वोः आसन्नाम् सः अति-मात्रम् ननन्द ॥ ५-६३-२९ ॥

इति आर्षे श्रीमत्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे त्रि-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 62 - தடுக்க வந்த காவலர்களை வானரர்கள் தாக்குகிறார்கள்.


HOME          PREVIOUS               NEXT

तान् उवाच हरि-श्रेष्ठः हनूमान् वानर-ऋषभः ।
अव्यग्र-मनसः यूयम् मधु सेवत वानराः ॥ ५-६२-१ ॥

अहम् आवारयिष्यामि युष्माकम् परिपन्थिनः ।
श्रुत्वा हनुमतः वाक्यम् हरीणाम् प्रवरः अङ्गदः ॥ ५-६२-२ ॥

प्रत्युवाच प्रसन्न-आत्मा पिबन्तु हरयः मधु ।
अवश्यम् कृत-कार्यस्य वाक्यम् हनुमतः मया ॥ ५-६२-३ ॥

अकार्यम् अपि कर्तव्यम् किम् अङ्ग पुनः ईदृशम् ।
अङ्गदस्य मुखात् श्रुत्वा वचनम् वानर-ऋषभाः ॥ ५-६२-४ ॥

साधु साधु इति संहृष्टाः वानराः प्रत्यपूजयन् ।
पूजयित्वा अङ्गदम् सर्वे वानराः वानर-ऋषभम् ॥ ५-६२-५ ॥

जग्मुः मधु-वनम् यत्र नदी-वेगः इव द्रुतम् ।
ते प्रहृष्टाः मधु-वनम् पालान् आक्रम्य वीर्यतः ॥ ५-६२-६ ॥

अतिसर्गात् च पटवः दृष्ट्वा श्रुत्वा च मैथिलीम् ।
पपुः सर्वे मधु तदा रसवत्-फलम् आददुः ॥ ५-६२-७ ॥

उत्पत्य च ततः सर्वे वन-पालान् समागताः ।
ताडयन्ति स्म शतशः सक्तान् मधु-वने तदा ॥ ५-६२-८ ॥

मधूनि द्रोण-मात्राणि बहुभिः परिगृह्य ते ।
पिबन्ति सहिताः सर्वे भक्षयन्ति तथा अपरे ॥ ५-६२-९ ॥

केचित् पीत्वा अपविध्यन्ति मधूनि मधु-पिङ्गलाः ।
मधु-उच्छिष्टेन केचित् च जघ्नुः अन्योन्यम् उत्कटाः ॥ ५-६२-१० ॥

अपरे वृक्ष-मूलेषु शाखाम् गृह्य व्यवस्थिताः ।
अत्यर्थम् च मद-ग्लानाः पर्णानि आस्तीर्य शेरते ॥ ५-६२-११ ॥

उन्मत्त-भूताः प्लवगाः मधु-मत्ताः च हृष्टवत् ।
क्षिपन्ति अपि तथा अन्योन्यम् स्खलन्ति अपि तथा अपरे ॥ ५-६२-१२ ॥

केचित् क्ष्वेडान् प्रकुर्वन्ति केचित् कूजन्ति हृष्टवत् ।
हरयः मधुना मत्ताः केचित् सुप्ताः मही-तले ॥ ५-६२-१३ ॥

कृत्वा केचित् हसन्ति अन्ये केचित् कुर्वन्ति च इतरत् ।
कृत्वा केचित् वदन्ति अन्ये केचित् बुध्यन्ति च इतरत् ॥ ५-६२-१४ ॥

ये अपि अत्र मधु-पालाः स्युः प्रेष्याः दधि-मुखस्य तु ।
ते अपि तैः वानरैः भीमैः प्रतिषिद्धाः दिशः गताः ॥ ५-६२-१५ ॥

जानुभिः च प्रकृष्टाः च देव-मार्गम् च दर्शिताः ।
अब्रुवन् परम-उद्विग्नाः गत्वा दधि-मुखम् वचः ॥ ५-६२-१६ ॥

हनूमता दत्त-वरैः हतम् मधु-वनम् बलात् ।
वयम् च जानुभिः कृष्टाः देव-मार्गम् च दर्शिताः ॥ ५-६२-१७ ॥

ततः दधि-मुखः क्रुद्धः वन-पः तत्र वानरः ।
हतम् मधु-वनम् श्रुत्वा सान्त्वयामास तान् हरीन् ॥ ५-६२-१८ ॥

इह आगच्छत गच्छामः वानरान् अति-दर्पितान् ।
बलेन आवारयिष्यामः मधु भक्षयतः वयम् ॥ ५-६२-१९ ॥

श्रुत्वा दधि-मुखस्य इदम् वचनम् वानर-ऋषभाः ।
पुनः वीराः मधु-वनम् तेन एव सहिताः ययुः ॥ ५-६२-२० ॥

मध्ये च एषाम् दधि-मुखः प्रगृह्य सु-महत् तरुम् ।
समभ्यधावत् वेगेन ते च सर्वे प्लवङ्गमाः ॥ ५-६२-२१ ॥

ते शिलाः पादपान् च अपि पाषाणान् च अपि वानराः ।
गृहीत्वा अभ्यागमन् क्रुद्धाः यत्र ते कपि-कुञ्जराः ॥ ५-६२-२२ ॥

ते स्वामि-वचनम् वीराः हृदयेषु अवसज्य तत् ।
त्वरया हि अभ्यधावन्त साल-ताल-शिला-आयुधाः ॥ ५-६२-२३ ॥

वृक्ष-स्थान् च तल-स्थान् च वानरान् बल-दर्पितान् ।
अभ्यक्रामन्त ते वीराः पालाः तत्र सहस्रशः ॥ ५-६२-२४ ॥

अथ दृष्ट्वा दधि-मुखम् क्रुद्धम् वानर-पुङ्गवाः ।
अभ्यधावन्त वेगेन हनूमत्-प्रमुखाः तदा ॥ ५-६२-२५ ॥

तम् स-वृक्षम् महा-बाहुम् आपतन्तम् महा-बलम् ।
आर्यकम् प्राहरत् तत्र बाहुभ्याम् कुपितः अङ्गदः ॥ ५-६२-२६ ॥

मद-अन्धः न वेद एनम् आर्यकः अयम् मम इति सः ।
अथ एनम् निष्पिपेष आशु वेगवत् वसुधा-तले ॥ ५-६२-२७ ॥

सः भग्न-बाहुः विमुखः विह्वलः शोणित-उक्षितः ।
मुमोह सहसा वीरः मुहूर्तम् कपि-कुञ्जरः ॥ ५-६२-२८ ॥

सः समाश्वस्य सहसा सङ्क्रुद्धः राज-मातुलः ।
वानरान् वारयामास दण्डेन मधु-मोहितान् ॥ ५-६२-२९ ॥

सः कथञ्चित् विमुक्तः तैः वानरैः वानर-ऋषभः ।
उवाच एक-अन्तम् आगम्य भृत्यान् तान् समुपागतान् ॥ ५-६२-३० ॥

एते तिष्ठन्तु गच्छामः भर्ता नः यत्र वानरः ।
सुग्रीवः विपुल-ग्रीवः सह रामेण तिष्ठति ॥ ५-६२-३१ ॥

सर्वम् च एव अङ्गदे दोषम् श्रावयिष्यामि पार्थिव ।
अमर्षी वचनम् श्रुत्वा घातयिष्यति वानरान् ॥ ५-६२-३२ ॥

इष्टम् मधु-वनम् हि एतत् सुग्रीवस्य महा-आत्मनः ।
पितृ-पैतामहम् दिव्यम् देवैः अपि दुरासदम् ॥ ५-६२-३३ ॥

सः वानरान् इमान् सर्वान् मधु-लुब्धान् गत-आयुषः ।
घातयिष्यति दण्डेन सुग्रीवः स-सुहृत्-जनान् ॥ ५-६२-३४ ॥

वध्याः हि एते दुरात्मानः नृप-आज्ञा-परिभाविनः ।
अमर्ष-प्रभवः रोषः सफलः नः भविष्यति ॥ ५-६२-३५ ॥

एवम् उक्त्वा दधि-मुखः वन-पालः महा-बलः ।
जगाम सहसा उत्पत्य वन-पालैः समन्वितः ॥ ५-६२-३६ ॥

निमेष-अन्तर-मात्रेण सः हि प्राप्तः वन-आलयः ।
सहस्र-अंशु-सुतः धीमान् सुग्रीवः यत्र वानरः ॥ ५-६२-३७ ॥

रामम् च लक्ष्मणम् च एव दृष्ट्वा सुग्रीवम् एव च ।
सम्-प्रतिष्ठाम् जगतीम् आकाशात् निपपात ह ॥ ५-६२-३८ ॥

सः निपत्य महा-वीर्यः सर्वैः तैः परिवारितः ।
हरिः दधि-मुखः पालैः पालानाम् परम-ईश्वरः ॥ ५-६२-३९ ॥

सः दीन-वदनः भूत्वा कृत्वा शिरसि च अञ्जलिम् ।
सुग्रीवस्य शुभौ मूर्ध्ना चरणौ प्रत्यपीडयत् ॥ ५-६२-४० ॥

इति आर्षे श्रीमत्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे द्वि-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT

சுந்தர காண்டம் – 61 - சீதையைக் கண்ட மகிழ்ச்சியில் வானரர்கள் மதுவனத்தில் கொண்டாட்டம் செய்கிறார்கள்.


HOME          PREVIOUS               NEXT

ततः जाम्बवतः वाक्यम् अगृह्णन्त वन-ओकसः ।
अङ्गद-प्रमुखाः वीराः हनुमान् च महा-कपिः ॥ ५-६१-१ ॥

प्रीति-मनतः ततः सर्वे वायु-पुत्र-पुरः-सराः ।
महा-इन्द्र-अग्रम् परित्यज्य पुप्लुवुः प्लवग-ऋषभाः ॥ ५-६१-२ ॥

मेरु-मन्दर-सङ्काशाः मत्ताः इव महा-गजाः ।
छादयन्तः इव आकाशम् महा-कायाः महा-बलाः ॥ ५-६१-३ ॥

सभाज्यमानम् भूतैः तम् आत्मवन्तम् महा-बलम् ।
हनूमन्तम् महा-वेगम् वहन्तः इव दृष्टिभिः ॥ ५-६१-४ ॥

राघवे च अर्थ-निर्वृत्तिम् भर्तुः च परमम् यशः ।
समाधाय समृद्ध-अर्थाः कर्म-सिद्धिभिः उन्नताः ॥ ५-६१-५ ॥

प्रिय-आख्यान-उन्मुखाः सर्वे सर्वे युद्ध-अभिनन्दिनः ।
सर्वे राम-प्रतीकारे निश्चित-अर्थाः मनस्विनः ॥ ५-६१-६ ॥

प्लवमानाः खम् आप्लुत्य ततः ते कानन-ओकसः ।
नन्दन-उपमम् आसेदुः वनम् द्रुम-लता-युतम् ॥ ५-६१-७ ॥

यत् तत् मधु-वनम् नाम सुग्रीवस्य अभिरक्षितम् ।
अधृष्यम् सर्व-भूतानाम् सर्व-भूत-मनः-हरम् ॥ ५-६१-८ ॥

यत् रक्षति महा-वीर्यः सदा दधि-मुखः कपिः ।
मातुलः कपि-मुख्यस्य सुग्रीवस्य महा-आत्मनः ॥ ५-६१-९ ॥

ते तत् वनम् उपागम्य बभूवुः परम-उत्कटाः ।
वानराः वानर-इन्द्रस्य मनः-कान्त-तमम् महत् ॥ ५-६१-१० ॥

ततः ते वानराः हृष्टाः दृष्ट्वा मधु-वनम् महत् ।
कुमारम् अभ्ययाचन्त मधूनि मधु-पिङ्गलाः ॥ ५-६१-११ ॥

ततः कुमारः तान् वृद्धान् जाम्बवत्-प्रमुखान् कपीन् ।
अनुमान्य ददौ तेषाम् निसर्गम् मधु-भक्षणे ॥ ५-६१-१२ ॥

ततः च अनुमताः सर्वे सम्प्रहृष्टाः वन-ओकसः ।
मुदिताः च ततः ते च प्रनृत्यन्ति ततः ततः ॥ ५-६१-१३ ॥

गायन्ति केचित् प्रणमन्ति केचित् ।
नृत्यन्ति केचित् प्रहसन्ति केचित् ।
पतन्ति केचित् विचरन्ति केचित् ।
प्लवन्ति केचित् प्रलपन्ति केचित् ॥ ५-६१-१४ ॥

परस्परम् केचित् उपाश्रयन्ते ।
परस्परम् केचित् अतिब्रुवन्ते ।
परस्परम् केचित् उपब्रुवन्ते ।
परस्परम् केचित् उपारमन्ते ॥ ५-६१-१५ ॥

द्रुमात् द्रुमम् केचित् अभिप्लवन्ते ।
क्षितौ नग-अग्रान् निपतन्ति केचित् ।
मही-तलात् केचित् उदीर्ण-वेगाः ।
महा-द्रुम-अग्राणि अभिसम्पतन्ते ॥ ५-६१-१६ ॥

गायन्तम् अन्यः प्रहसन् उपैति ।
हसन्तम् अन्यः प्रहसन् उपैति ।
रुदन्तम् अन्यः प्ररुदन् उपैति ।
नुदन्तम् अन्यः प्रणुदन् उपैति ॥ ५-६१-१७ ॥

समाकुलम् तत् कपि-सैन्यम् आसीत् ।
मधु-प्रपान-उत्कट-सत्त्व-चेष्टम् ।
न च अत्र कश्चित् न बभूव मत्तः ।
न च अत्र कश्चित् न बभूव तृप्तः ॥ ५-६१-१८ ॥

ततः वनम् तत् परिभक्ष्यमाणम् ।
द्रुमान् च विध्वंसित-पत्र-पुष्पान् ।
समीक्ष्य कोपात् दधि-वक्त्र-नामाः ।
निवारयामास कपिः कपीन् तान् ॥ ५-६१-१९ ॥

सः तैः प्रवृद्धैः परिभर्त्स्यमानः ।
वनस्य गोप्ता हरि-वीर-वृद्धः ।
चकार भूयः मतिम् उग्र-तेजाः ।
वनस्य रक्षाम् प्रति वानरेभ्यः ॥ ५-६१-२० ॥

उवाच कांश्चित् परुषाणि धृष्टम् ।
असक्तम् अन्यान् च तलैः जघान ।
समेत्य कैश्चित् कलहम् चकार ।
तथा एव साम्ना उपजगाम कांश्चित् ॥ ५-६१-२१ ॥

सः तैः मदात् च अप्रतिवार्य-वेगैः ।
बलात् च तेन अप्रतिवार्यमाणैः ।
प्रधर्षितः त्यक्त-भयैः समेत्य ।
प्रकृष्यते च अपि अनवेक्ष्य दोषम् ॥ ५-६१-२२ ॥

नखैः तुदन्तः दशनैः दशन्तः ।
तलैः च पादैः च समाप्नुवन्तः ।
मदात् कपिम् तम् कपयः समग्राः ।
महा-वनम् निर्विषयम् च चक्रुः ॥ ५-६१-२३ ॥


इति आर्षे श्रीमत्-रामायणे आदि-काव्ये सुन्दर-काण्डे एक-षष्टितमः सर्गः ॥

HOME          PREVIOUS               NEXT